Bu sorunun cevabını vermek için, bir web sitesinin neden ve kimler için var olduğunu iyi anlamak lazım. Sitenize gelen ziyaretçilerin büyük bir çoğunluğunun bir hedefi var. Bu hedef siteden siteye değişebilir. Bir ziyaretçi bir siteye yeni çıkmış bir kanun hakkında bilgi almak için, ya da bir ürün hakkında bilgi almak fiyat karşılaştırmak için veya bir üniversite başvuru formunu doldurmak için gelebilir. Yani hedefler ayrı olmasına rağmen, özünde, ziyaretçi, çoğu zaman sitenize sunduğunuz "bilgiyi" almak için gelir. Bir başka deyişle, sizin sunduğunuz ve ziyaretcçinin aradığı "bilgiyi" almak için gelir. Web tasarımı ile uğraşanlar "Content is King" deyişini iyi bilirler. Sitenizin amacı, ziyaretçilerin aradığı "bilgiyi" sunmaktır.
PİRAMİTİN TEMELİ
Eğer bir web sitesinin piramit olduğunu düşünürsek, piramidin tabanını ve büyük bir ısmını oluşturan parçasına "bilgi" adını verebiliriz. Bu kısım, sizin web sitenizin temelini oluşturur ve siteniz içinde ki en önemli parça olmalıdır. İçi boş, temeli iyi atılmamış bir web sitesinin yasamını sürdürmesi bu önemde çok zor çünkü dünyanın her bir köşesinde milyonlarca alternatif, web kullanıcılarını beklemekte. "Bilgi" deyimi siteden siteye değişebilir. Bir sitede bu bilgi, ürünler iken diğer sitede amator fotoğrafçılar albümü bir başka sitede ise bir konu hakkında makaleler olabilir. Bilgi adını verdiğimiz "şey" her ne olursa olsun, bir web sitesinin temelini oluşturması gerekir.
PEKİ BİLGİ YETERLİ Mİ?
Çoğu zaman bu sorunun cevabı "evet". Fakat şunu da biliyoruz ki İnternet dünyasında, kullanıcıdan kullanıcıya fark var. Bir kullanıcı, bir web sitesini rahatlıkla kullanabilirken, diğer bir kullanıcı, İnternet ile yeni tanışıyor olabilir. Bir kullanıcı, sunduğunuz tüm bilgilere rahatlıkla ulaşabilirken diğer bir kullanıcı, bu bilgilere ulaşmak için değisik araçlar kullanıyor olabilir. Maalesef, webin çok temel kuralları dışında (linklere tıklamak, browser kullanmak v.b.) kalıplaşmış bir kuralı yok. Bir web sitesindeki menü tarzı, diğer bir web sitesinde tamamen değişik anlamlar ifade edebilir. Eğer biz, ziyaretçilerin "hedeflerine" ulaşmasını istiyorsak, kullanıcı-odaklı web siteleri yapmak zorundayız ki bu erişebilirlik ve kullanılabilirlik yolunda geçer. Hangi meü elementi hangi bilgileri içcermeli? Hangi fonksiyonların kullanılması gerekiyor? İşte, bilginin üzerine atmamız gereken ikinci tabaka ise "erişebilirlik ve işlevsellik"tir.
TASARIM NEREDE?
Siteniz içindeki "bilgilere" karar verdiniz. Hatta bu bilgilerin, ziyaretçilerinize nasıl ulaşması gerektiğinizi bile buldunuz. Artık, bilgiyi, ulaşılabilirliği ve erişebilirliği, kullanıcınıza iletmenize yardımcı olacak "arayüzü" tasarlayabilirsiniz. Tasarım, bir sitenin, diğer sitelerden farklı olmasını sağlayacak özelliğidir. Tasarım, web sitesine yüz veren, kullanıcınız karşılayan ve siteninizin kredibilitesini arttıran önemli bir parçadır. İşte bu aşamada bizim kullanmamız gereken araçlar ise CSS ve XHTML olmalıdır. Çünkü bu araçlar sayesinde, hem bilginiz, tasarım elementleri arasında boğulmayacak hem de siteniz erişebilirlik yolunda önemli bir adım atacaktır. Tasarım, yanlızca bir tabaka olarak, bilginin üzerinde şeffaf olarak durmalıdır. Bilginin önune geçecek başka bir deyişle kullanıcının hedeflerine ulaşmasında bir yol engeli olacak tasarımlar, bir web sitenin amacını sabote etmekten oteye gitmeyecektir.
GÖRSEL GELİŞİM
Şimdiye kadar sunduğumuz tabakalar, bize piramit değil üç boyutlu bir YAMUK verdi. İste bu aşamada, siteniz, kullanılabilir, bilgiler erişilebilir ve tasarım yeni teknolojiye uygun. Fakat web site piramidini daha tamamlamadık. İste son tabaka ise sitenizi diğer sitelerden tamamen ayğracak, görsel bir güzellik katacak elementlerden oluşur. Bu elemente ben "görsel gelişim" adını veriyorum. Görsel gelişim, tasarımda olduğu gibi, "çerceve tasarımın" üzerinde oturan ve tasarımı geliştiren öğelerden oluşur. Bu öğeler tamamen kaldırıldığında, sitenin bütünlüğüne zarar gelmez ama bu tabaka ile birlikte site tamamlanmış olur. İşte bu aşamada dikkat edilmesi gerekenler, bu tabakanın, önceki tabakaları gölgede bırakmamasıdır. Bu son tabaka, sitenin popülerliğini, yeniden ziyaret etme arzusunu artıran bir tabakadır. İste tamamlanmış web site piramidinin görüntüsü : Başarılı bir web sitesi, piramidin tüm tabakalarının amacını ve görevini iyi anlayan ve sergileyen bir sitedir. Her tabakanın kendine has önemi vardır fakat ağırlığını belirleyen ise bu tabakanın kapladığı alan ile doğru orantılıdır. Eğer bu tabakalardan herhangi bir eksik olursa ya da yeri değistirilirse, siteniz ya milyonlarca siteden biri olmaya devam edecek ya da basarısız siteler arasında yerini alacaktır. Karar sizin, ya yıllarca ayakta duracak, dünyanın 7 harikasindan birini yaratabilirsiniz aşağıdaki şekildeki gibi ya da hayal gücünüzü zorlayarak, kimsenin anlayamayacağı şekiller yaratabilirsiniz. Siz ne dersiniz?
